terug

Wanneer is een foto kunst?

Een Franse fotograaf maakt foto’s en is van mening dat die foto’s (portretten en trouwfoto’s) kunst zijn. Daarom past hij het lage btw-tarief toe. De Franse belastingdienst is het daar niet mee eens en heft na. Hij is van mening dat de fotograaf geen kunstenaar is en dat op grond daarvan het lage tarief niet van toepassing kan zijn.

Dat vindt de fotograaf niet terecht, hij gaat dan ook in beroep. Enfin, dit houdt niet op, de procedure is nu bij het Europese Hof van Justitie in Luxemburg beland (dit Hof beslist in laatste instantie over btw-geschillen in Europa; de btw is immers een Europese regeling).

In deze procedure adviseert de advocaat-generaal de rechters van het Hof het standpunt van de fotograaf te volgen. In de btw-richtlijn is geen bepaling opgenomen dat het lage tarief bij kunst slechts toegepast mag worden als de ‘maker’ van de kunstvoorwerpen een kunstenaar is. De Franse belastingdienst mag dat dan ook niet als criterium hanteren.

Wat zijn dan wel de criteria op grond waarvan foto’s als kunst worden beschouwd?

Dat zijn:

  • foto’s genomen door de kunstenaar
  • door hem of onder zijn toezicht afgedrukt
  • gesigneerd en genummerd
  • met een oplage van maximaal dertig exemplaren voor alle formaten en dragers (dus ook digitaal) samen.

Wat nu? Er staat toch: de kunstenaar? Dan is het toch wel van belang of de fotograaf kunstenaar is?

Maar nee, als we dit precies lezen, aldus de advocaat-generaal, wordt ermee bedoeld dat de maker van een kunstvoorwerp de hoedanigheid van kunstenaar verkrijgt, en niet andersom. De bedoeling van de wetgeving is op basis van objectieve criteria te bepalen of het lage tarief van toepassing is, en daar hoort niet bij dat de belastingdienst beoordeelt of iemand kunstenaar is.

Vooralsnog gaat het om het advies van de advocaat-generaal, het Hof moet nog een beslissing nemen. Overigens heeft de Hoge Raad eerder in dit verband geoordeeld over kunstvoorwerpen. Daarin heeft hij bepaald dat de opleiding en artistieke reputatie van de maker er niet toe doet. Dit is vergelijkbaar met het standpunt van de advocaat-generaal en stemt ons optimistisch over de uitkomst van de procedure bij het Hof in Luxemburg. We houden je op de hoogte.